ĐÁNH GIÁ SỨC CHỊU TẢI MÔI TRƯỜNG PHỤC VỤ PHÁT TRIỂN DU LỊCH BIỂN BỀN VỮNG Ở TỈNH QUẢNG TRỊ

Abstract

Phát triển du lịch biển đang trở thành một trong những định hướng quan trọng nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế địa phương tại các tỉnh ven biển miền Trung, trong đó có tỉnh Quảng Trị. Tuy nhiên, quá trình khai thác du lịch nếu thiếu kiểm soát có thể tạo ra áp lực lớn lên môi trường tự nhiên và cộng đồng địa phương. Trên cơ sở đó, nghiên cứu này nhằm đánh giá sức chịu tải môi trường của các điểm du lịch biển, qua đó đề xuất các hàm ý quản lý phục vụ phát triển du lịch biển bền vững. Nghiên cứu sử dụng cách tiếp cận tổng hợp, kết hợp giữa phương pháp định tính và định lượng, dựa trên khung đánh giá sức chịu tải môi trường của UNWTO và Cifuentes (1992). Hệ thống tiêu chí được xây dựng gồm bốn nhóm chính: sức chịu tải vật lý, sức chịu tải sinh thái – môi trường, sức chịu tải xã hội và sức chịu tải quản lý. Dữ liệu được thu thập từ nguồn thứ cấp, khảo sát du khách, phỏng vấn cộng đồng địa phương và quan sát thực địa. Trên cơ sở đó, nghiên cứu tiến hành chấm điểm, chuẩn hóa và tổng hợp chỉ số sức chịu tải môi trường cho các điểm du lịch biển. Kết quả minh họa tại biển Nhật Lệ cho thấy sức chịu tải môi trường đạt mức trung bình, cho phép tiếp tục khai thác du lịch nhưng đã xuất hiện những áp lực nhất định, đặc biệt là trong mùa cao điểm du lịch. Nghiên cứu đề xuất một số giải pháp trọng tâm như kiểm soát mật độ du khách theo mùa, tăng cường quản lý rác thải và nước thải, nâng cao năng lực quản lý nhà nước và thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng địa phương. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn trong công tác quy hoạch và quản lý phát triển du lịch biển bền vững tại tỉnh Quảng Trị.