ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ SINH KẾ BỀN VỮNG TỪ HOẠT ĐỘNG DU LỊCH CỦA CỘNG ĐỒNG ĐỊA PHƯƠNG TẠI KHU DI TÍCH QUỐC GIA ĐẶC BIỆT TÂN TRÀO

Abstract

Nghiên cứu đánh giá hiệu quả sinh kế bền vững của cộng đồng địa phương tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Tân Trào (tỉnh Tuyên Quang) trong bối cảnh phát triển du lịch di sản. Trên cơ sở vận dụng khung sinh kế bền vững (Sustainable Livelihood Framework – SLF) của DFID, nghiên cứu xây dựng hệ thống tiêu chí phân tích theo ba nhóm: kinh tế, xã hội và văn hóa – môi trường. Phương pháp nghiên cứu tình huống được áp dụng, kết hợp phân tích dữ liệu thứ cấp, quan sát thực địa và thống kê mô tả nhằm làm rõ tác động của du lịch đến thu nhập, việc làm và mức độ tham gia của cộng đồng địa phương. Kết quả cho thấy du lịch đã góp phần gia tăng thu nhập, tạo việc làm và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động tại xã Tân Trào thông qua phát triển hệ thống lưu trú, dịch vụ ăn uống và các hoạt động trải nghiệm lịch sử. Tuy nhiên, tính bền vững sinh kế vẫn chịu ảnh hưởng bởi cơ cấu lao động thời vụ cao, sự phụ thuộc vào khách đoàn và mức độ liên kết chuỗi giá trị còn hạn chế. Nghiên cứu nhấn mạnh sự cần thiết của việc nâng cao năng lực cộng đồng, đa dạng hóa sản phẩm du lịch và gắn kết phát triển kinh tế với bảo tồn di sản nhằm đảm bảo sinh kế ổn định và lâu dài..